حسن فراهانى
35
روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى )
گارد شهرى را داشت ، امروز با انتشار اعلانى ، از افراد داوطلب دعوت به همكارى كرد . در اين اعلان قيد شده بود به افراد داوطلب بعد از طى دورهء آموزشى سه ماهه ، هرماه بيست تومان حقوق پرداخت خواهد شد . 13 * آزاد شدن مشار الدوله پيرو دستورات شفاهى رئيس الوزراء به حكومتنظامى تهران در خصوص آزادى « مشار الدوله » ، 14 امروز رياست وزراء در مراسلهاى از حكمران نظامى تهران خواست تا « مشار الدوله » را از توقيف خارج نموده و براى ملاقات و مذاكره به هيئت وزراء بفرستد . 15 [ تصوير ] مشار الدوله
--> ( 1 ) . متن استعفانامه مصدق به شرح ذيل بود : « نظر به آثار پيشآمدهاى محتمل الوقوع و كسالت مزاجى كه بغتتا عارض شده و چاكر را از تحمل زحمت فوق العاده و مقاومت ممنوع مىنمايد تا ورود آقاى قوام الملك از ابوابجمعى خودشان به هرزحمتى باشد حوزه ايالتى را مراقبت مىنمايد و بعد از ورود ايشان امر امر مبارك خواهد بود » ( خاطرات و تألمات مصدق ، ص 129 ) . ( 2 ) . خاطرات و تألمات مصدق ، ص 129 . ( 3 ) . روزنامه ايران ، 17 / 12 / 1299 ، ص 1 . ( 4 ) . ايوانكى از توابع شهرستان دماوند محسوب مىشود . ( 5 ) . روزنامه ايران ، 17 / 12 / 1299 ، ص 3 . ( 6 ) . كميسيون اعانه مهاجرين گيلان كميسيونى بود كه براى كمك كردن به بازگشت و امرارمعاش به مهاجرين جنگ گيلان تشكيل شده بود . ( م ) . ( 7 ) . اعتلاء الملك : ميرزا نصر إله خان خلعتبرى ، فرزند ميرزا شكر اللّه روزنامهنگار در سال 1288 ق ، به دنيا آمد وى در دار الفنون تحصيل كرد و در سال 1308 ؛ به خدمت وزارت خارجه و عضويت در اداره محاسبات درآمد . در 1316 ق ملقب به اعتلاء الملك گرديد و در همين سال به عنوان « راقم نامهها و فرامين وزارت خارجه » به كار پرداخت . ديگر مشاغل و مناصب وى عبارتند از : مستشارى سفارت كبراى اسلامبول 1327 ، مديريت اداره عثمانى 1329 ، معاونت اول كميسيون سرحدى ايران و عثمانى 1330 ، رياست كميسيون فنى و سيار سرحد ايران و عثمانى در سال 1337 ق ؛ در كابينه وثوق الدوله ، وزير دارايى و در 1310 ش ، نيز سفيركبير ايران در كابل شد . در دوره دوم مجلس سنا به سناتورى انتخاب گرديد . سرانجام وى در سال 1341 درگذشت . ( شرح حال رجال ايران ، ج 4 ، ص 1341 ش ، رجال وزارت خارجه ، ص 91 - 217 ) . ( 8 ) . روزنامه ايران ، 16 / 12 / 1299 ، ص 2 . ( 9 ) . صورتمجلس راجع به خريد راهآهن ، 16 / 12 / 1299 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1339 ق ، ك 49 ، پ 13 ، صص 15 - 14 . ( 10 ) . روزنامه ايران ، 17 / 12 / 1299 ، ص 2 . ( 11 ) . زندگانى سياسى ، اجتماعى سيد ضياء الدين طباطبايى ، ص 206 . ( 12 ) . تلگراف منشور الملك به وزارت خارجه ، 16 / 12 / 1299 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1339 ق ، ك 1 / 15 ؛ پ 16 ، ص 24 . ( 13 ) . روزنامه ايران ، 16 / 12 / 1299 ، ص 1 . ( 14 ) . نظام الدين حكمت ملقب به مشار الدوله فرزند ميرزا حسام الدين در سال 1262 ش ، متولد شد . پس از تحصيلات متوسطه و عاليه وارد عالم سياست شد و از طرف حزب دمكرات شيراز به نمايندگى دوره سوم مجلس شوراى ملى انتخاب گرديد . در 25 فروردين 1303 ش ، در كابينه سردار سپه كفيل وزارت فوايد عامه و تجارت بود و پس از آن در مجلس مؤسسان كه در سال 1304 ش و به منظور تغيير سلطنت از خاندان قاجار به پهلوى تشكيل شده بود شركت كرد . در سال 1310 به حكومت كردستان و چندى بعد به استاندارى كرمان منصوب گرديد . مشار الدوله از 27 تير 1313 ش ، در كابينه محمد على فروغى ، عهدهدار وزارت پست و تلگراف شد كه اين پست را در كابينهء محمود جم نيز همچنان حفظ كرد . نظام الدين حكمت ، در بهمن 1315 ش ، به علت سكته قلبى درحالىكه وزير پست و تلگراف و عضو كابينه بود . وفات يافت . ( شرح حال رجال ايران ، ج 5 ، ص 318 ؛ زندگانى من ، ج 3 ، ص 605 ؛ القاب دوره قاجاريه ، ص 146 ) . ( 15 ) . مراسله رياست وزرا به كاظم خان سياح ، 16 / 12 / 1299 ، اسناد ملى ايران ، شم ت 293001479 .